Concert 15 november 2013

Geslaagd concert Amicitia

Vrijdag 15 november gaf COV Amicitia haar jaarlijkse concert in de Burghtkerk in Uithoorn. Dit jaar bestond het concert uit een gevarieerd programma met werken uit de Barok.

Het concert werd geopend met de opera Dido and Aeneas van Henri Purcell (1659 – 1695). De opera in drie bedrijven vertelt het verhaal van de liefde tussen Dido, koningin van Carthago en de Trojaanse prins Aeneas zoals beschreven in de Aeneis van Vergilius. Ondanks de afwezigheid van decors en kostuums kreeg de uitvoering al snel het karakter van een opera. Het gebruik van een windmachine zorgde, waar nodig, voor speciale effecten. Aenaes, een schitterende rol van bariton Sinan Vural, verplaatste zich over het podium en zong alles uit het hoofd waardoor hij goed contact met het publiek kon maken.

Na een wat aarzelend begin liet het koor steeds duidelijker horen dat het in staat is om opera te zingen. De heksen lieten het bijbehorende timbre horen. Ook sloot het koor mooi aan in de samenwerking met de solisten zoals Leonie van Veen, sopraan en Martine Straesser, alt mezzo. Dat is opmerkelijk voor een dergelijk groot koor in beurtzang met één of twee solisten.

Het orkest, begeleidingsorkest Continuo, had tijd nodig om in de stroom van de muziek te komen: waar koor en solisten prachtige verschillen lieten horen tussen sterk en zacht in echo- passages bleef het orkest in contrast achter. De tenor Falco van Loon in zijn rol van matroos kreeg het orkest moeiteloos mee: het gepuncteerde ritme werd scherp uitgevoerd. De matroos, die alles uit het hoofd zong, begroette de koorleden en toverde niet alleen bij hen een lach op het gezicht. De bekendste aria uit deze opera is “When I am laid in earth” waarin Dido, voordat zij een einde aan haar leven maakt, de woorden “Remember me but ah, forget my fate” zingt. De sopraan Lisette Emmink bleek in staat de luisteraars in de Burghtkerk een kippenvelmoment te bezorgen.

Na de pauze stonden twee verschillende werken op het programma.
Als eerste de cantate “Alles, was ihr tut” van Dietrich Buxtehude (1637 – 1707). Het koor zong zelfverzekerd. In de snelle passages was het koor in staat om het gekozen tempo vast te houden waardoor de tekst goed verstaanbaar bleef. In het koraal “Gott will ich lassen raten” zongen de sopranen als uit één mond. Het slotkoor werd heel overtuigend gezongen: “Alles was ihr tut”… “das tut alles im Namen Jesu”. De stilte die hierop volgde resoneerde door in de zaal, waarna de cantate werd afgesloten met de woorden “und danket Gott und dem Vater durch ihn”.

Het concert werd besloten met Dixit Dominus G.F. Händel (1685 – 1759)
Tijdens zijn reis door Italië, in een periode waarin de opera verboden is, krijgt de 22-jarige Händel de opdracht om Latijnse kerkmuziek te componeren: Dixit Dominus Psalm 110/109: De Heer sprak tot mijn Heer.
Dit achtdelige werk voor vijfstemmig koor en vijf solisten vormt een uitdaging voor het koor. Dirigent Toon de Graaf koos voor de koorgedeeltes voor een haalbaar tempo. Daardoor hield het koor in vlugge passages het tempo vast en was de tekst goed te volgen. Bij de aria voor altsolo “Virgam virtutis” was het tempo aan de hoge kant waardoor het geheel een ademloos karakter kreeg. Bij de sopraanaria “Tecum principium” was het orkest te sterk en helaas niet altijd gelijk met de soliste.
Het vijfde deel is oorspronkelijk geschreven voor koor maar is tijdens dit concert door het solistenkwintet uitgevoerd. De orkestpartij is echter zo gecomponeerd dat het goede begeleiding geeft voor een koor maar bij deze uitvoering was de combinatie van de solisten met het orkest minder gelukkig.
Hoogtepunt van de uitvoering vormde het zesde deel. De tekst “Hij zal koningen verpletteren” kreeg een snerpende klank door telkens twee stemmen nabij gelegen noten te laten zingen: eerst de twee sopraansolisten vervolgens de alt -en tenorsolist en tot slot de bas plus het orkest, later geïmiteerd door het koor. Na deze melodieuze toonzetting in Italiaanse stijl wordt het stuk vervolgd met een fuga in Duitse stijl: na elkaar en elkaar inhalend zet het vijfstemmig koor in met de tekst “Hij zal recht doen onder de heidenen, Hij zal het vol dode lichamen maken”. Na een stilte wordt dit deel besloten met de tekst “Hij verplettert hoofden op het wijde veld”. Met de staccato manier van zingen, prima gestuwd door Eric Jan Joosse aan het klavecimbel, zie je de hoofden als het ware vallen: het lijkt wel opera!
Na het slotkoor “ Gloria Patri” volgde terecht een daverend applaus.

Met dit concert heeft COV Amicitia zich van verschillende kanten laten zien. Het koor zingt in meerdere talen en voelt zich op haar gemak zowel bij opera als bij religieuze muziek met een dienend en een meer virtuoos karakter. Amicitia kan terugkijken op een geslaagd concert.

Simina Ruppert